Menu

Rynek paliw ciekłych

PALIWA PŁYNNE, W TYM OLEJ NAPĘDOWY

Rok 2019 to kolejny rok wzrostu konsumpcji paliw płynnych. Potwierdzają to najnowsze dane rynkowe przygotowane przez POPHiN. Obserwowany w bieżącym roku wzrost sprzedaży paliw ma swoje podstawy we wzroście gospodarczym i większych dochodach obywateli, ale też wpływa na niego skuteczna realizacja regulacji prawnych (pakiet paliwowy i pakiet przewozowy) kontrolujących szarą strefę (źródło: POPiHN).

W 2019 r. konsumpcja wszystkich paliw w Polsce wyniosła w sumie 34,8 mln zł i była o 4,0% wyższa niż w 2018 r. Główna część krajowego zapotrzebowania (60,4%) przypadała na olej napędowy (dominujący w sprzedaży Grupy), którego sprzedaż wzrosła z 20,3 mln m3 w 2018 r. do 21,0 mln m3 w 2019 r. co stanowi wzrost 3,6% r/r (źródło: POPiHN za: Lotos S.A.).

Jeśli chodzi o import, wg najnowszych dostępnych publicznie danych (za trzy kwartały 2019 r.), import wszystkich paliw ciekłych do Polski spadł w okresie 1-3Q2019 (7,68 mln m3) o 2% w porównaniu do okresu 1-3Q2018 (7,86 mln m3).

Import oleju napędowego (dominujący w sprzedaży Grupy Unimot) w okresie 1-3Q2019 wyniósł 4,08 mln m3 i był niższy niż w analogicznym okresie roku poprzedniego o 3%. Jednocześnie stanowił on aż 26% krajowej konsumpcji (28% w 1-3Q2019) (źródło: POPiHN).

Natomiast bilans obrotów międzynarodowych po 3 kwartałach 2019 r. nadal wykazuje wyraźną nadwyżkę importu wszystkich rodzajów paliw nad ich eksportem. Ta różnica wynosi obecnie ponad 5,2 mln m3 , podczas gdy przed rokiem było to około 4,9 mln m3 (wzrost o 6,1% r/r). Wynik ten został osiągnięty przy zwiększonej produkcji krajowej (źródło: POPiHN).

Bilans obrotów międzynarodowych w zakresie oleju napędowego po 3 kwartałach 2019 r., podobnie jak w poprzednich latach, wykazuje także bardzo wyraźną nadwyżkę importu nad eksportem. Ta różnica wynosi obecnie ponad 4,05 mln m3, podczas gdy przed rokiem było to około 4,16 mln m3. W obu okresach, podobnie jak w poprzednich latach), była to najwyższa nadwyżka importu nad eksportem ze wszystkich rodzajów paliw ciekłych (źródło: POPiHN). Polska jest dużym importerem netto oleju napędowego (krajowa produkcja nie jest w stanie zaspokoić zapotrzebowania).

Od początku 2019 r. do ceny każdego litra benzyny i oleju napędowego doliczana jest opłata emisyjna w wysokości 8 groszy. Opłata zasila Fundusz Niskoemisyjnego Transportu – środki z tego funduszu mają wspierać rozwój rynku i infrastruktury paliw alternatywnych w transporcie oraz do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Opłata ta jest składnikiem ceny sprzedaży paliwa.

 

BIOPALIWA

W 2019 r. tak jak w latach poprzednich, na podstawie przepisów ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych wszystkie podmioty produkujące paliwa i sprowadzające je z zagranicy były zobligowane do realizacji Narodowego Celu Wskaźnikowego (NCW). Poziom NCW na rok 2019 wynosił 8,0% według wartości opałowej, w 2018 r. poziom ten wynosił 7,5%, a w 2017 .u 7,1% według wartości opałowej. Jednocześnie, w 2019 r. obowiązywał mechanizm tzw. obligatoryjnego blendingu biokomponentów w paliwach ciekłych określony jako minimalny udział biokomponentów w paliwach rozliczany kwartalnie. Podmiot realizujący NCW był obowiązany zapewnić w danym kwartale minimalny udział biokomponentów zawartych w paliwach ciekłych: w I min. 50%, w II min. 78%, w III min. 78%, w IV kwartale min. 57% realizacji obowiązku NCW poprzez blending.

W 2019 r. obowiązywał także mechanizm opłaty zastępczej polegający na tym, że podmiot realizujący NCW, który udokumentował realizację tego obowiązku na określonym minimalnym poziomie NCW ustalonego na dany rok kalendarzowy, może uiścić opłatę zastępczą. Opłata zastępcza przysługuje podmiotom, które wykonały co najmniej 85% poziomu obowiązku wynikającego z ustawy.

Dokonano także doprecyzowania użytych w ustawie definicji, w tym m.in. doprecyzowano, że działalność gospodarcza w zakresie importu lub wewnątrzwspólnotowego nabycia biokomponentów może być wykonywana samodzielnie lub za pośrednictwem innego podmiotu.

W związku z wejściem w życie różnych przepisów, od 2017 r. obserwujemy spadek wytworzonych biopaliw płynnych (B100). W ciągu trzech pierwszych kwartałów 2019 r. wzrosła natomiast produkcja estrów metylowych (biokomponentu spełniającego kryteria zrównoważonego rozwoju, który nie uprawnia do jego podwójnego zaliczenia do realizacji NCW) – z 636,3 tys. ton w okresie 1-3Q2018 do 659,1 tys. ton w okresie 1-3Q2019 (źródło: KOWR).

 

STACJE PALIW

Na koniec 2019 r. na krajowym rynku paliw funkcjonowało ponad 7,6 tys. stacji paliw czyli o 2% niż rok wcześniej. Podobnie jak w latach poprzednich, około połowę stacji paliw stanowiły obiekty operatorów niezależnych, 30,2% stacji paliw funkcjonowało w sieci koncernów krajowych, a 20,2% koncernów zagranicznych. Rozwój sieci stacji koncernów odbywał się poprzez rozbudowę w oparciu zarówno o stacje własne i franczyzowe (źródło: POPiHN za: Lotos S.A.).

W 2018 r. o 13 (do 1800) zwiększyła się liczba stacji w sieci ORLEN. Zwiększeniu uległa także liczba stacji LOTOS o 11 stacji (do 506). Spośród koncernów zagranicznych największy wzrost odnotowały stacje BP, których liczba wzrosła o 23 (do 575).

Wśród sieci stacji niezależnych największą sieć posiada Anwim (stacje pod marką MOYA) – 244 obiektów (źródło: POPiHN za: Lotos S.A.). Sieć stacji AVIA, zarządzana przez UNIMOT liczy 50 stacji (wzrost o 12 w 2019 r.).

Branżowe organizacje i instytucje: