Gaz ziemny:
Od ubiegłego czwartku (29.01) notowania gazu w punkcie TTF (MAR26) najpierw wzrosły w piątek do 39,3 EUR/MWh, a następnie spadły o 14% podczas poniedziałkowej sesji do poziomu 33,9 EUR/MWh. We wtorek nastąpiło pogłębienie korekty do 32,9 EUR/MWh. Zakończenie poprzedniego tygodnia na wysokim poziomie, zapewniły obawy o rozwój sytuacji w Iranie oraz ponowny wzrost cen gazu w USA. Dodatkowo kompleks Golden Pass LNG, który miał rozpocząć eksport skroplonego gazu w styczniu, najprawdopodobniej pierwszą jednostkę wyśle nie szybciej niż w marcu. Warto zauważyć, że głównym nabywcą amerykańskiego LNG jest Europa, której magazyny zapełnione są w 39% wobec średniej 5-letniej dla tego okresu, oscylującej wokół 56%. Poniedziałkowa korekta do wynikała z kolei z: redukcji premii za ryzyko eskalacji Iran-USA, powrotu poboru gazu z sieci przez amerykańskie kompleksy LNG do poziomu sprzed fali mrozu (tj. +60% od początku ubiegłego tygodnia), a także decyzji inwestorów spekulacyjnych o realizacji zysków z 40% styczniowego rajdu cenowego w kontraktach na TTF. Dodatkowo we Francji przywrócono większą generację z elektrowni jądrowych, a na początku tygodnia odnotowano rekordową produkcję energii z farm wiatrowych – co łącznie z oczekiwanych ociepleniem w dalszej części tygodnia- doprowadziło do obserwowanej korekty na rynku. Późniejsze odbicie cen do 34 EUR/MWh podczas dzisiejszej sesji wynika z obaw o ochłodzenie po 13 lutego w Europie oraz niskie stany magazynowe w Niemczech przy oczekiwanym w przyszłym tygodniu spadku wytworzenia z tamtejszych farm wiatrowych.
Agencja Bloomberg wskazuje, na rosnące uzależnienie Unii Europejskiej od dwóch źródeł dostaw LNG tj. USA oraz Rosji. W styczniu obydwa kraje odpowiadały za 80% unijnego importu. Udział Stanów Zjednoczonych wzrósł do 63% co budzi obawy o ponowny brak dywersyfikacji i narażenie bezpieczeństwa energetycznego regionu na sytuacje jak spór o Grenlandię. Udział rosyjskiego LNG wzrósł do 18% w zeszłym miesiącu. Do Francji i Belgii dostawy LNG w 40% pochodziły z Rosji, a podobna ilość dotarła z USA. Co ciekawe, cały niemiecki import opierał się w zeszłym miesiącu na skroplonym gazie ze Stanów Zjednoczonych. W skali całej UE, pozostałe 19% importu LNG pochodziło łącznie z Algierii, Kataru, Norwegii oraz Trynidadu i Tobago. W kwietniu obecnego roku w życie wchodzi zakaz importu rosyjskiego LNG w oparciu o kontrakty krótkoterminowe
Gaz w Polsce:
Notowania kontraktu rocznego na gaz ziemny CAL27 na TGE podobnie jak ceny w punkcie TTF, najpierw wzrosły w piątek (30.01) powyżej 138 PLN/MWh, a później spadły do 134,9 PLN/MWh we wtorek na zamknięciu sesji (pomimo rekordowych ujemnych temperatur w Polsce na początku tygodnia, ceny gazu bardziej odzwierciedlały sytuację w całej UE niż konkretnie w Polsce). Wczoraj nastąpiło ponowne odbicie cen do 138,3 PLN/MWh, podobnie jak w przypadku kontraktów na TTF- giełda ICE. Udział gazu w strukturze wytworzenia energii elektrycznej powrócił w okolice 15% w drugiej połowie tygodnia, po tym jak wysoka generacja z wiatru w weekend i na początku tygodnia- zmniejszyła zużycie paliw kopalnych w polskim systemie (a gazu konkretnie do 13% udziału).
BloombergNEF w podsumowaniu stycznia, zwraca uwagę na znaczący wzrost importu gazu z Niemiec do Polski wraz z rosnącym popytem na paliwo w okresie mrozu. Agencja obliczyła, że popyt na gaz poza produkcją energii elektrycznej wzrósł o 27% m/m z racji rosnących potrzeb do celów ogrzewania. Jednocześnie przekroczono rekord z grudnia w zużyciu gazu, co zdaniem Bloomberg jest powodem wysokich cen uprawnień do emisji. Przesył z Niemiec przez Mallnow wzrósł do maksymalnego wolumenu 23 mln m3/d, przy jednoczesnej rekordowej podaży do sieci rzędu 22 mln m3/d z terminala LNG w Świnoujściu (maksymalne moce po rozbudowie to 23 mln m3/d). Agencja prognozuje spadek kosztownych dostaw z Niemiec już w marcu wraz z rosnącą temperaturą w kraju. Ponadto zwiększony import LNG do Świnoujścia, powinien w sezonie letnim pozwolić na zaspokojenie potrzeb krajowych oraz dalszego przesyłu do Ukrainy.
Opracowanie: Magdalena Płaczek
Źródła danych w publikacji: Reuters (LSEG), Bloomberg, Gassco, Bruegel, IEA, Montel, Kpler, TGE, Oilprice, GIE AGSI, BloombergNEF, Gaz-System, Forum Energii, PAP Biznes.
